Ocieplanie budynku to dość skomplikowany proces, który wymaga podjęcia wielu decyzji. W związku z tym właściwe rozeznanie w dostępnych możliwościach pomoże nam dokonać odpowiednich wyborów, a te – zaoszczędzić czas i pieniądze. Z poniższego tekstu dowiesz się o tym, na co koniecznie trzeba zwrócić uwagę, planując izolację budynku. Podpowiemy, jak poinstruować ekipę remontową  i do czego może się przydać badanie termowizyjne.

Pamiętajmy, że ocieplanie to bardzo ważny proces, który wpływa na późniejsze koszty związane z ogrzewaniem budynku. Im lepiej wykonana izolacja domu, tym jest on bardziej energooszczędny, mimo że na początku koszty ocieplenia są nieznacznie wyższe. 

Jak ocieplić dom? Rodzaj budynku i materiałów ma znaczenie

Wiele zależy od tego, jaki rodzaj budynku zamierzamy ocieplić. Zwykle nie ma problemów z izolacją nowych domów czy mieszkań, ponieważ są budowane z wykorzystaniem nowocześniejszych materiałów, a ich stan jest dobry – nie były narażone na niszczące działanie warunków atmosferycznych itp. Inaczej wygląda sytuacja, kiedy chcemy zabrać się za ocieplanie starszego budynku. Wtedy pojawia się wiele czynników, które mogą sprawić, że nawet najlepiej położone ocieplenie będzie nieskuteczne.

W starych budynkach warto sprawdzić, czy materiały, z których jest wykonana elewacja, są w dobrym stanie – może okazać się, że mokry, uszkodzony, pękający czy odpadający tynk będzie trzeba najpierw usunąć, a dopiero później ocieplić.

Specjaliści często zalecają, by ocieplanie domu zacząć od badania termowizyjnego. Pozwala ono ustalić miejsca, w których termoizolacja budynku jest zaburzona. Najczęściej są to okolice dachów, ściany przy fundamentach, elementy stropów, okna i drzwi balkonowe. Badanie termowizyjne nie jest drogie, pozwala nam za to zdiagnozować kondycję budynku 

i zaplanować prace konieczne przy ocieplaniu. Może się bowiem okazać, że jeszcze przed położeniem warstw izolacyjnych konieczne będzie np. poprawienie elementów konstrukcji budynku. A zdecydowanie lepiej zrobić to przed położeniem nowej warstwy izolacyjnej.

Odpowiednia dobrana izolacja to podstawa

Należy z dużą uwagą wybierać materiał, który posłuży nam do ocieplania budynku. Od tego zależy skuteczność całej termoizolacji, ale także wiele jej aspektów, jak na przykład grubość warstw izolacyjnych, ich właściwości akustyczne, a nawet kwestie bezpieczeństwa (wynikające np. z ognioodporności. Warto wybrać taki materiał, który jest trwały i nawet po latach nie będzie tworzył tzw. mostków termicznych, czyli miejsc, przez które dochodzi do strat ciepła. Przyczyną występowania mostków termicznych są zazwyczaj źle dobrane materiały budowlane oraz błędy wykonawcze przy montażu ocieplenia. Najczęstsze miejsca występowania mostków termicznych to węzły konstrukcyjne (styki podłogi na gruncie ze ścianą fundamentową, styk fundamentów ze ścianą, łączenia dachu) oraz miejsca, w których łączą się elementy zewnętrzne wykonane z różnych materiałów (przy oknach oraz drzwiach, rury itp.). Dlatego przy ocieplaniu budynku należy na te fragmenty zwrócić szczególną uwagę i starannie je zaizolować.

Skalna wełna mineralna jest niezwykle trwałym materiałem izolacyjnym. Nawet po kilkudziesięciu latach nie kurczy się oraz nie osiada, co zabezpiecza przed powstawaniem mostków termicznych. Jej niekwestionowaną zaletą jest niepalność, dlatego może zapewnić zdecydowanie wyższy poziom bezpieczeństwa niż styropian. Jest też materiałem naturalnym – wełna skalna to głównie rozwłókniony  bazalt. Taka budowa pozwala na lepszą cyrkulację powietrza w budynku bez strat temperaturowych, co wpływa pozytywnie na stan zdrowia domowników. Utrzymuje też odpowiednią wilgotność powietrza wewnątrz pomieszczeń. Skalna wełna mineralna doskonale chroni przed zimnem i gorącem. Posiada też bardzo dobre właściwości akustyczne: chroni przed hałasem powstałym np. przez krople deszczu uderzające o dach.

Skalna wełna mineralna charakteryzuje się wysoką elastycznością, co pozwala na łatwe i szczelne dopasowanie jej do miejsc, które ma wypełniać. Bardzo dobrze sprawdza się przy ocieplaniu zarówno ścian czy podłóg, jak i dachów. Nadaje się też świetnie do wypełniania konstrukcji szkieletowych.

Chociaż ściany zewnętrzne mogą być zbudowane na kilkanaście sposobów, to w żadnym wypadku nie ma przeciwwskazań do położenia izolacji termicznej z wełny skalnej. Każdy typ budownictwa może być w ten sposób ocieplony. Co więcej, zastosowanie skalnej mineralnej wełny pozwala na wykorzystanie rozwiązań dostosowanych zarówno do izolacji metodą lekką-mokrą, metodą lekką-suchą, jak i budownictwa szkieletowego. Można z niej też bez problemu wykonać izolację na wentylowanych fasadach ze szklaną elewacją.

Istnieje wiele systemów ocieplania wełną skalną. Najczęściej stosowana jest metoda lekka-mokra (tzw. bezspoinowy system ociepleń). Jest ona niezwykle prosta: materiał przygotowany do montażu to specjalnie do tego celu przygotowane płyty z wełny skalnej. Zastosowanie tego typu docieplenia ścian znacząco poprawia efektywność energetyczną budynku, co w widoczny sposób wpływa na obniżenie comiesięcznych rachunków za ogrzewanie.

Jak się ociepla budynek: przygotowanie podłoża

Kiedy mamy do czynienia z nowym domem, najlepiej rozpocząć ocieplanie co najmniej miesiąc po jego wymurowaniu, szczególnie jeśli wewnątrz wykonywane były prace mokre, takie jak tynkowanie. Przygotowanie podłoża to najważniejszy element ocieplania budynków.

Kiedy ściany zamokły tylko od deszczu, wystarczy poczekać, aż samoczynnie wyschną. Jeśli jednak problem jest głębszy (na przykład nieszczelności w hydroizolacji fundamentów bądź występowanie czynnika zawilgacającego), zależy najpierw usunąć przyczynę.

Kolejnym krokiem wstępnym, jaki należy podjąć jeszcze przed położeniem termoizolacji, jest oczyszczenie ścian. Od niego zależy przyczepność kleju do płyt ociepleniowych. Dlatego przed wykonaniem izolacji domu czyścimy ściany szczotką, próbujemy usunąć plamy, zacieki i tłuszcz (aby go usunąć, należy użyć specjalnych preparatów lub benzyny ekstrakcyjnej). Po wyczyszczeniu ścian przystępujemy do ich wyrównania. Niektóre ubytki można uzupełnić klejem, jednak najczęściej używa się cementowej zapraw wyrównawczej. Ostatnim krokiem przed położeniem warstwy dociepleniowej jest gruntowanie podłoża. To etap konieczny przy nowych budynkach, w których zastosowano podłoże mineralne. Takie podłoże charakteryzuje się dużą chłonnością i może wyciągać wilgoć z kleju, co zmniejszy znacząco jego nośność.

Ocieplanie domów – warstwa zbrojąca oraz tynki

Ocieplanie nie kończy się na przyklejeniu płyt z wełny skalnej. Należy położyć także warstwę zbrojącą, której zadaniem jest ochrona izolacji termicznej przed uszkodzeniami mechanicznymi. To siatka z włókna szklanego, która zwiększa wytrzymałość całej konstrukcji. Kładzie się ją przede wszystkim w miejscach wymagających zwiększonego zabezpieczenia (narożach otworów okiennych i drzwiowych). Założenie warstwy zbrojącej polega na nałożeniu zaprawy, na którą nakłada się siatkę z włókna szklanego, która powinna być całkowicie zatopiona w warstwie materiału klejącego, bez fałd, z zakładami, które połączą sąsiadujące pasy siatki w jedną całość. Na tak przygotowane podłoże kładzie się wyprawę tynkarską (popularnie zwaną tynkami). Funkcją tynków jest dodatkowe zabezpieczenie głębszych warstw ocieplenia budynku przed wpływem warunków atmosferycznych. Zwiększają też wytrzymałość całości na uderzenia.

Samo kładzenie tynków powinno być procesem ciągłym, dzięki czemu na elewacji nie powstaną plamy. Czasem mogą się one też pojawiać, kiedy tynk zbyt szybko przesycha. Sam tynk może być dostarczony na dwa sposoby: w workach (taki tynk wsypuje się do odpowiedniej ilości wody i miesza do uzyskania jednorodnej masy) bądź w wiaderkach (wystarczy go tylko przemieszać przed użyciem). Przy kładzeniu tynków należy szczególną uwagę zwracać na narzędzia do aplikacji tynku – muszą być czyste. Kiedy już pokryjemy ściany tynkiem, pozostaje go pomalować (szczególnie jeśli użyto mineralnych wypraw tynkarskich, które zaleca się pokrywać farbami elewacyjnymi).

Dobre ocieplenie kluczem do sukcesu

Ocieplanie budynku jest bardzo ważnym procesem. Jeśli dobrze się do niego przygotujemy, całość prac będzie przebiegać szybko i bez komplikacji. Nic nas nie zaskoczy, a co ważniejsze – trwałość i jakość wykonanego ocieplenia będą najlepsze. Dobre ocieplenie będzie latami spełniało swoją funkcję i nie wymagało żadnych poprawek.

Najlepszym wyborem spośród dostępnych materiałów będzie wełna skalna. To materiał naturalny i zdrowy dla człowieka, charakteryzuje się dużą trwałością i niepalnością. Zamontowana na lekki wcisk doskonale wypełni wszystkie przestrzenie i będzie dobrze spełniać swoją funkcję. Można ją zastosować przy każdym typie budownictwa i w każdym miejscu, od dachu, przez ścianę zewnętrzną, działową po podłogę, kominek i instalacje.

Ocena stanu i jakości podłoża, na którym będziemy montować ocieplenie, jest bardzo ważna dla efektów wykonywanego ocieplenia. Pamiętajmy o starannym sprawdzeniu nośności tynku w starszych i wcześniej ocieplanych budynkach. Jeśli tynk nie trzyma się podłoża, należy go skuć (można to robić w całości lub tylko na pewnym obszarze) bądź odpowiednio wzmocnić. Powinniśmy zwrócić też uwagę na pęknięcia, pylenie powierzchni, rozległe plamy i zacieki. Te ostatnie świadczą o zawilgoceniu – nie wolno ocieplać budynków o zawilgoconych ścianach! Zakładając materiał ocieplający, warstwę zbrojącą oraz tynki, sprawimy, że dom będzie doskonale ocieplony, bezpieczny i ładny. A o to nam przecież chodzi, prawda?