Inwestycja w prawidłowe ocieplenie domu oznacza obniżenie kosztów ogrzewania na długie lata i nie jest to jedyna zaleta dobrej izolacji.

Odpowiednio wykonana izolacja budynku, zarówno tego nowobudowanego jak i termomodernizowanego zapewnia nie tylko odpowiedni komfort cieplny jego użytkownikom, ale również nadaje ostateczny efekt wizualny budynku dzięki np. trwałej i estetycznej fasadzie. Wszelkiego rodzaju błędy czy też niedociągnięcia na etapie wykonania izolacji niosą za sobą pewne konsekwencje, które użytkownik obiektu może odczuwać przez lata, głównie w postaci wyższych rachunków za ogrzewanie. Jeżeli chcemy, aby ocieplenie zostało wykonane poprawnie, powinniśmy się do takiej inwestycji odpowiednio przygotować. Co powinniśmy wiedzieć, zanim przystąpimy do izolacji poddasza czy ścian zewnętrznych? O czym warto pamiętać oraz jakich błędów unikać?

Materiał

Pierwszą rzeczą, o jaką należy zadbać to dobór odpowiedniego materiału.
Wydawać by się mogło, że sprawa jest tutaj dość oczywista, bo przecież ogranicza się jedynie do wyboru materiału pod kątem współczynnika przewodzenia ciepła, czyli tzw. „lambdy”, ale czy na pewno? 
W rzeczywistości tak nie jest, a ponieważ izolację poddasza układamy w przestrzenie pomiędzy elementami drewnianej więźby dachowej, materiał powinien być elastyczny i ściśle przylegający do wszelkich narożników i załamań. Twarde płyty w tym wypadku nie zdadzą egzaminu, gdyż pozostawiają zbyt duże szczeliny, przez które ucieka ciepło. Dlatego też materiał izolacyjny oprócz dobrych parametrów termicznych powinien charakteryzować się również doskonałą sprężystością. I takimi cechami wyróżnia się właśnie wełna skalna ROCKWOOL.

stone wool, production of stone wool, assembly line

Układ warstwowy

Wełnę powinniśmy układać w układzie warstwowym. Najlepiej w dwóch warstwach (jedna pod drugą), ponieważ ocieplając poddasze jedynie pomiędzy krokwiami, powstają tzw. mostki termiczne. Przez miejsca takie, jak np. styk ocieplenia i drewnianej krokwi tracimy najwięcej ciepła. Tymczasem dołożenie drugiej warstwy o grubości zaledwie 10 cm poprawi izolacyjność cieplną na zimę nawet o 40 procent! Dodatkowa (druga) warstwa izolacji zapewni nam komfortowe temperatury w okresie letnim. Poddasze jest miejscem szczególnie narażonym na nadmierne nagrzewanie, dlatego też już na etapie budowy domu warto zainwestować w dołożenie kilku lub nawet kilkunastu centymetrów izolacji po to, by latem cieszyć się przyjemnym chłodem. 

pitched roof, how to insulate, step 4

Ciągłość izolacji

Dokonując izolacji poddasza szalenie istotnym jest, aby dopilnować zachowania ciągłości materiału izolacyjnego. Poddasze stanowi dość złożoną konstrukcję, która może być dla nas nie lada wyzwaniem. Dlatego przed przystąpieniem do prac warto się upewnić, czy zdołamy ocieplić każdy element dachu.
Nawet najlepsze wykonanie nie zda się na wiele, jeśli pozostawimy niezaizolowane elementy dachu takie jak np. murłata, która stanowi dość problematyczne miejsce najczęściej z uwagi na niewielki dostęp do niej. Jeżeli mówimy o ciągłości materiału izolacyjnego, to warto zwrócić uwagę na fakt, aby podczas ocieplania izolacja dachu łączyła się z izolacją fasady. Unikamy w ten sposób niepotrzebnych mostków termicznych, czyli miejsc którymi nadmiernie będzie uciekało nam ciepło. Docinając kolejne odcinki wełny powinniśmy również pamiętać o zachowaniu około dwucentymetrowego naddatku – dzięki temu płyty i maty ściślej przylegną do krokwi dachu oraz do siebie nawzajem, nie pozostawiając ciepłu drogi ucieczki.

insulation materials, illustrative photo

Wentylacja

O ile eliminacja mostków termicznych stanowi główny problem podczas izolowania poddaszy, to nie można zapomnieć o kwestii wentylacji dachu, a w zasadzie konieczności zachowania szczeliny wentylowanej (grubości 3-6 cm), szczególnie, gdy na dachu mamy pełne deskowanie. Zastosowanie szczeliny pozwala na uniknięcie problemu wykraplania się pary wodnej (szczególnie zimą) na powierzchni desek. Aby zachować drożność i ciągłość szczeliny, odsuwamy warstwę izolacji od deskowania o wspomniane wcześniej 3-6 cm poprzez zastosowanie np. sznurowania lub listew dystansowych oraz zapewniamy otwory wlotowe w podbitce okapu i wylotowe w kalenicy dachu. W przypadku pomieszczeń o dużej wilgotności takich jak kuchnia, łazienka, WC, pralnia czy też suszarnia, powinniśmy pamiętać o zastosowaniu folii paroizolacyjnej, która skutecznie uniemożliwi dużej ilości pary wodnej wniknięcie w głąb przegrody.

roof, do it yourself, pitched roof, rockslab background picture

Materiał

Podobnie jak w przypadku izolacji poddasza jedną z głównych ról odgrywa dobór odpowiedniego materiału. Stawiając ściany zewnętrzne budynku wbudowujemy sporą ilość wilgoci technologicznej, która znajduje się zarówno w zaprawach łączących pustaki ścienne, jak i w tynkach wewnętrznych. Dokonując wyboru materiału izolacyjnego powinniśmy więc zwrócić uwagę, aby oprócz dobrych parametrów termicznych (niski współczynnik lambda) charakteryzował się również wysoką paroprzepuszczalnością. Takim materiałem jest skalna wełna mineralna ROCKWOOL (np. Frontrock SUPER). Wełna skalna jest materiałem, który umożliwia swobodny przepływ pary wodnej w przegrodzie. Dzięki temu pomaga w pozbyciu się wilgoci technologicznej (wbudowanej podczas budowy domu) oraz tzw. wilgoci eksploatacyjnej, czyli takiej, którą pochodzi od ludzi, roślin czy gotowania i suszenia w pomieszczeniach mieszkalnych. Materiał powinien charakteryzować się również odpowiednią grubością, która spełnia wymogi Warunków Technicznych (najlepiej na rok 2021, czyli uzyskanie współczynnika przenikania ciepła na poziomie 0,2 W/m2×K). 

stone wool, production of stone wool, assembly line

Przygotowanie podłoża

Mając odpowiednio dobrany produkt możemy przystąpić do jego montażu. Płyty kleimy do przygotowanego wcześniej podłoża. Co to znaczy. Podłoże powinno być wolne od kurzu i zanieczyszczeń, czyli elementów zmniejszających przyczepność nakładanych materiałów. W przypadku podłoży pylących, osypujących lub chłonnych powinny być one wcześniej zagruntowane, by zwiększyć przyczepność kleju.

pitched roof, how to insulate, step 4

Szczelność

Płyty kleimy metodę obwodowo-punktową. Izolacja ma być położona szczelnie, bez wszelkich szczelin między płytami, które mogłyby powodować powstanie mostków termicznych. To miejsca, którymi ucieka ciepło. Wszystkie możliwe szczeliny, powstałe np. w wyniku niedokładnego docięcia płyty, należy wypełnić kawałkami wełny mineralnej, aby zniwelować wpływ powstałych mostków. Unikamy wypełniania szczelin między płytami warstwą kleju. Poszczególne warstwy płyt należy układać z zachowaniem tzw. mijanki międzywarstwowej, dzięki czemu unikamy miejsc, gdzie spoiny pionowe w sąsiednich rzędach mogłyby nachodzić na siebie.

insulation materials, illustrative photo

Zwróć uwagę na szczegóły

Podczas wykonywania izolacji ścian zewnętrznych powinniśmy zwrócić szczególną uwagę na miejsca problematyczne - naroża budynku, otwory okienne i drzwiowe. W przypadku otworów okiennych i drzwiowych izolację docinamy w tzw. „L-kę” - naroże okienne musi być pokryte przez materiał izolacyjny. W przeciwnym razie mogłyby się pojawić pęknięcia spowodowane naprężeniami, wynikającymi z przenoszonych przez nadproża obciążeń oraz wadliwie osadzonej stolarki okiennej i drzwiowej. Naroża ścian budynku powinny być izolowane w sposób na przewiązkę. Dodatkowo, w miejscach tych działają krawędziowe obciążenia wiatrem, większe niż te występujące w środku powierzchni ściany, dlatego płyty termoizolacyjne muszą być mocowane za pomocą większej liczby łączników.

external wall, insultation, light-dry method, rockwool

Łączniki mechaniczne

Po 24 godzinach od momentu przyklejenia materiału izolacyjnego przystępujemy do jego mocowania mechanicznego za pomocą odpowiednich łączników. Prawidłowy montaż łączników jest niezwykle istotny w kontekście wyeliminowania możliwości powstania efektu biedronki na elewacji. Łączniki powinny być odpowiednio dobrane do materiału konstrukcyjnego ściany oraz rodzaju izolacji. Standardowo przy wełnie mineralnej stosujemy łączniki z trzpieniem stalowym i talerzykiem 60 mm. W przypadku lamelowych płyt należy wykorzystywać dodatkowe talerzyki o średnicy ok. 140 mm. W zależności od wybranego typu łączników stosujemy montaż zagłębiony (w przypadku tzw. Termodybli) lub powierzchniowy. Szalenie ważnym podczas montażu powierzchniowego jest to, by talerzyk łącznika finalnie zlicował się z płytą izolacji. W przeciwnym razie w miejscu zbyt zagłębionego talerzyka zostanie położona grubsza warstwa kleju co w konsekwencji może powodować efekt biedronki na elewacji, czyli widocznych kropek na warstwie tynku.

rockwool,  insultation material, old house renovation

Warstwa wykończeniowa. Tynk.

Po wykonaniu warstwy zbrojącej z siatką, ostatnim etapem jest dobór odpowiedniej warstwy wykończeniowej, czyli w przypadku opisywanej wyżej metody lekkiej Mokrej systemu ETICS warstwy tynku. Aby zachować poprawność wykonywanych warstw przy zastosowaniu wełny mineralnej, powinniśmy dobrać tynk paroprzepuszczalny, czyli umożliwiający swobodny przepływ parze wodnej na zewnątrz. Producenci chemii budowlanej posiadają w swojej ofercie wiele rodzajów tynków paroprzepuszczalnych - zaczynając od mineralnych poprzez silikatowe czy silikonowe. Spora część wymienionych tynków jest barwiona w masie, dzięki czemu klient od razu otrzymuje produkt o odpowiednio wybranym przez siebie kolorze. Tynki mineralne mogą wymagać zastosowania farb elewacyjnych w celu osiągnięcia odpowiedniego koloru, ale tutaj również producenci chemii przygotowali na tę ewentualność szeroki asortyment paroprzepuszczalnych farb.

insulation, workmen, problems, fascade